Self Tan

Η έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία είναι επιβλαβής για όλους τους τύπους δέρματος, ανεξαρτήτως απόχρωσης. Παρόλο που η αυξημένη μελανίνη προσφέρει κάποια προστασία έναντι του εγκαύματος, η παράλειψη του αντηλιακού αφήνει το δέρμα ευάλωτο. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε πρόωρη γήρανση και αυξημένο κίνδυνο για καρκίνο του δέρματος. Επομένως, η χρήση αντηλιακού παραμένει αναγκαία, ακόμα και μετά την εμφάνιση μαυρίσματος.

Τα αντηλιακά, όπως και άλλα καλλυντικά προϊόντα, διαθέτουν ημερομηνία λήξης. Κατά την παραγωγή τους, ορίζεται μια ελάχιστη διάρκεια ζωής τριών ετών, προϋπόθεση για την κυκλοφορία τους στην αγορά. Αυτή η ημερομηνία αναγράφεται στη συσκευασία και καθορίζει το χρονικό διάστημα που το προϊόν είναι ασφαλές και αποτελεσματικό. Η χρήση αντηλιακού μετά την ημερομηνία λήξης μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη προστασία από την ηλιακή ακτινοβολία, ενώ παράλληλα υπάρχει κίνδυνος δερματικών ερεθισμών, αλλεργικών αντιδράσεων ή ακόμη και λοιμώξεων, καθώς τα συστατικά του έχουν αλλοιωθεί. Για τη διατήρηση της αποτελεσματικότητάς τους, συνιστάται η προστασία τους από την άμεση ηλιακή ακτινοβολία και τις υψηλές θερμοκρασίες, ιδίως κατά τη διάρκεια παραμονής σε εξωτερικούς χώρους όπως η παραλία. Εφόσον η ημερομηνία λήξης δεν έχει παρέλθει και δεν έχουν παρατηρηθεί αλλαγές στην υφή ή στο χρώμα, ένα αντηλιακό μπορεί να χρησιμοποιηθεί και τον επόμενο χρόνο.

Η ακτινοβολία UVA, που αποτελεί το 95% της υπεριώδους ακτινοβολίας που φτάνει στην επιφάνεια της γης, σχετίζεται κυρίως με τη γήρανση του δέρματος (Ageing). Δεν προκαλεί άμεσα εγκαύματα, αλλά μπορεί να εισχωρήσει βαθιά στο δέρμα, προκαλώντας μακροπρόθεσμα βλάβες στα κύτταρα. Οι κύριες επιπτώσεις της περιλαμβάνουν τη φωτογήρανση, με την καταστροφή της ελαστικότητας του δέρματος και τη δημιουργία ρυτίδων, τις μελαγχρωματικές διαταραχές όπως κηλίδες και πανάδες, την ηλιακή αλλεργία ή δυσανεξία που εκδηλώνεται με κοκκινίλες και φαγούρα, καθώς και τον κίνδυνο καρκίνου του δέρματος. Η ακτινοβολία UVB, που αντιστοιχεί στο 5% της ηλιακής υπεριώδους ακτινοβολίας και φιλτράρεται σε μεγάλο βαθμό από το στρώμα του όζοντος, είναι υπεύθυνη για το μαύρισμα και τα ηλιακά εγκαύματα (Burning). Συμβάλλει επίσης στην εμφάνιση αλλεργικών αντιδράσεων στον ήλιο και αυξάνει τις πιθανότητες ανάπτυξης καρκίνου του δέρματος.

Ο δείκτης SPF (Sun Protection Factor) στα αντηλιακά προϊόντα αναφέρεται στον Παράγοντα Προστασίας Ηλιακών Ακτίνων. Μετρά την προστασία που παρέχει ένα αντηλιακό κατά της υπεριώδους ακτινοβολίας του ηλίου, εστιάζοντας στην ικανότητα του προϊόντος να προστατεύει το δέρμα από την ερυθρότητα που προκαλείται από την ακτινοβολία UVB. Η τιμή του SPF υποδεικνύει πόσες φορές μεγαλύτερη προστασία προσφέρει το δέρμα με τη χρήση του προϊόντος, σε σύγκριση με την προστασία που θα παρείχε χωρίς αντηλιακό. Για παράδειγμα, ένα αντηλιακό με SPF 30 παρέχει 30 φορές μεγαλύτερη προστασία από την ερυθρότητα. Ωστόσο, είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ο δείκτης SPF κυρίως αφορά την προστασία από την ακτινοβολία UVB, ενώ η ακτινοβολία UVA, η οποία μπορεί επίσης να προκαλέσει βλάβες στο δέρμα, δεν μετράται με τον ίδιο τρόπο. Πολλά αντηλιακά προϊόντα διαθέτουν επιπλέον προστασία και κατά της UVA, κάτι που συνήθως επισημαίνεται με ειδική σήμανση. Τα αντηλιακά που προσφέρουν προστασία και από τις δύο ακτινοβολίες (UVB και UVA) χαρακτηρίζονται ως ευρέος φάσματος. Η ταξινόμηση των δεικτών προστασίας SPF και των αντίστοιχων επιπέδων προστασίας είναι η εξής: SPF 6-10 (χαμηλό επίπεδο), SPF 15-25 (μεσαίο επίπεδο), SPF 30-50 (υψηλό επίπεδο), και SPF 50+ (πολύ υψηλό επίπεδο).

Για την επίτευξη ενός ικανοποιητικού μαυρίσματος, συνιστάται η χρήση εξειδικευμένων προϊόντων μαυρίσματος, τα οποία εφαρμόζονται κατά τη διάρκεια της έκθεσης στον ήλιο. Η αγορά διαθέτει ποικιλία τέτοιων προϊόντων, και η επιλογή τους θα πρέπει να γίνεται με βάση τον τύπο του δέρματος και την προτιμώμενη μορφή (π.χ. λάδι, κρέμα, σπρέι). Είναι επιτακτική η χρήση αντηλιακού, καπέλου και γυαλιών ηλίου, ειδικά κατά τις ώρες με ισχυρή ηλιοφάνεια. Μετά την έκθεση στον ήλιο, η εφαρμογή ενός προϊόντος after sun ή μιας πλούσιας ενυδατικής κρέμας είναι απαραίτητη. Αυτή η πρακτική συμβάλλει στην ανάκτηση του δέρματος και αναδεικνύει καλύτερα το μαύρισμα σε μια ενυδατωμένη επιδερμίδα. Σε περιπτώσεις που το επιθυμητό αποτέλεσμα δεν επιτυγχάνεται ή απαιτείται μια ταχύτερη λύση, είναι δυνατή η χρήση αυτομαυριστικού προϊόντος (self tan).

Η δράση των προϊόντων self tan είναι άμεση και η διάρκεια αποτελέσματός τους κυμαίνεται από 5 έως 10 ημέρες, ανάλογα με τη σύνθεση του εκάστοτε προϊόντος και τα χαρακτηριστικά του οργανισμού. Για τη διατήρηση του μαυρίσματος και τη διατήρηση μιας ηλιοκαμένης όψης καθ' όλη τη διάρκεια του έτους, συνιστάται η ανάμειξη της καθημερινής ενυδατικής κρέμας με self tan. Σύγχρονα self tan προϊόντα ενσωματώνουν πολλαπλούς ενυδατικούς και αντιοξειδωτικούς παράγοντες, καθιστώντας τα κατάλληλα για συχνή εφαρμογή.

Η χρήση προϊόντων αυτομαυρίσματος (self tan) θεωρείται γενικά ασφαλής για την υγεία, προσφέροντας οφέλη όπως η μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου του δέρματος που σχετίζεται με την έκθεση στον ήλιο. Επιτρέπουν την απόκτηση μαυρισμένης όψης χωρίς την ανάγκη παραμονής κάτω από τις βλαβερές ακτίνες UV. Επιπλέον, τα self tan παρέχουν τη δυνατότητα γρήγορου αποτελέσματος, με τον καταναλωτή να επιλέγει την επιθυμητή απόχρωση, αποφεύγοντας έτσι τους κινδύνους της ηλιακής ακτινοβολίας.